https://www.etymologiewebsite.nl/mediawiki/index.php?action=history&feed=atom&title=schreef 2026-04-23T23:09:06Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.31.0 https://www.etymologiewebsite.nl/mediawiki/index.php?title=schreef&diff=7296&oldid=prev 2017-04-03T07:36:35Z

<p>Nieuwe pagina aangemaakt met &#039;&#039;&#039;&#039;schreef&#039;&#039;&#039; zn. ‘streep’ Mnl. &#039;&#039;screve&#039;&#039; v./m. ‘spleet, snede, opening’ (1351), ook ‘streep, lijn’, vandaar ‘grenslijn’ en ‘maat voor vloeistoffen ...&#039;</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>&#039;&#039;&#039;schreef&#039;&#039;&#039; zn. ‘streep’<br /> Mnl. &#039;&#039;screve&#039;&#039; v./m. ‘spleet, snede, opening’ (1351), ook ‘streep, lijn’, vandaar ‘grenslijn’ en ‘maat voor vloeistoffen of hout’ (1345: &#039;&#039;23 screven houts&#039;&#039;); Nnl. &#039;&#039;screve, schreve&#039;&#039; (1510), &#039;&#039;schreef&#039;&#039; (1620) ‘streep, grenslijn, perk; reet, kier; inhoudsmaat’. Vandaar overdrachtelijk in &#039;&#039;boven screven, buter screven&#039;&#039; ‘boven mate, uitermate’ (1510). Met ‘over’ zoals in het MoNl.: &#039;&#039;ouer de screue&#039;&#039; ‘bovenmatig’ (Biestkensbijbel, 1560), &#039;&#039;gaettet over die screve&#039;&#039; ‘gaat het over de schreef’ (&#039;&#039;Trou moet blijcken&#039;&#039;, ca. 1600, Boek A, stuk &#039;&#039;Die mane&#039;&#039;).<br /> <br /> Het Vlaamse ww. &#039;&#039;schrevelen&#039;&#039; ‘kriebelen, griezelen’, waarbij ONl. &#039;&#039;Screuel&#039;&#039; als toenaam (1156), VMnl. &#039;&#039;Screuel&#039;&#039; (1269), lett. ‘Krasser’, ’Treuzelaar’ of iets dergelijks, is van een niet-geattesteerd ww. *&#039;&#039;skreven&#039;&#039; afgeleid.<br /> <br /> Verwante vormen: Mnd. &#039;&#039;schreve&#039;&#039; m. ‘streep, lijn, maat’, Mhd. &#039;&#039;schrewe&#039;&#039; m. ‘spleet’, Ohd. &#039;&#039;screvōn&#039;&#039; ‘inkrassen’; Oudnoors &#039;&#039;skref&#039;&#039; o. ‘stap, schrede’ (*‘ruimte tussen de benen, kruis’, vgl. Nhd. &#039;&#039;Schritt&#039;&#039; ‘schrede; kruis’), MoZwe. &#039;&#039;skreva&#039;&#039; ‘spleet’. Nl. &#039;&#039;schreef&#039;&#039; gaat terug op PGm. *&#039;&#039;skreban&#039;&#039;- ‘kerf, spleet’, het Oudnoorse woord op *&#039;&#039;skreba&#039;&#039;-. Beide zijn afgeleid van een PGm. sterk ww. *&#039;&#039;skreban&#039;&#039;- ‘kerven’ (Kroonen 2013: 444) dat een Proto-Indo-Europees ww. *&#039;&#039;skrebh&#039;&#039;- voortzet, met verwanten o.a. in Latijn &#039;&#039;scrobis&#039;&#039; ‘groeve, kuil’ en Russisch &#039;&#039;skresti&#039;&#039;, 1sg. &#039;&#039;skrebu&#039;&#039; ‘krabben’. <br /> <br /> Van hetzelfde PIE ww. stammen ook af: Nl. &#039;&#039;&#039;schraven&#039;&#039;&#039; ‘schrapen, wroeten’ (uit *&#039;&#039;skrabōn&#039;&#039;-) met het frequentatief &#039;&#039;schraf/velen&#039;&#039; ‘woelen’, Nl. &#039;&#039;&#039;scherf&#039;&#039;&#039; (uit PGm. *&#039;&#039;skarba&#039;&#039;-) en Nl. &#039;&#039;&#039;schrobben&#039;&#039;&#039; (uit *&#039;&#039;skrubbōn&#039;&#039;-), vgl. Kroonen 2013: 447. Met een later ontstane Germaanse *&#039;&#039;p(p)&#039;&#039; horen daarbij Nl. &#039;&#039;schrapen&#039;&#039;, &#039;&#039;&#039;schrappen&#039;&#039;&#039; en Mnl. (Vlaams) &#039;&#039;schrepen&#039;&#039; ‘schrapen’.--[[Gebruiker:Mdevaan|Mdevaan]] 3 apr 2017 09:36 (CEST)</div>

Mdevaan