impressionisme: verschil tussen versies

Uit Etymologiewiki
Ga naar: navigatie, zoeken
(attestaties impressionistisch en impressionist)
(antedatering 1886 -> 1874 voor impressionist, 1884 -> 1880 voor impressionistisch)
 
(Een tussenliggende versie door een andere gebruiker niet weergegeven)
Regel 2: Regel 2:
 
* Max Rooses: De jongste richting in de Zuid-Nederlandsche letterkunde. In: ''De Gids'' (1883) [http://dbnl.org/tekst/_gid001188301_01/_gid001188301_01_0040.php]: "In onze schilderkunst en in onze letterkunde veroordeel ik dan ook het impressionisme als noodlottig voor onze vaderlandsche school, als strijdig met onze overleveringen en met onzen aard."
 
* Max Rooses: De jongste richting in de Zuid-Nederlandsche letterkunde. In: ''De Gids'' (1883) [http://dbnl.org/tekst/_gid001188301_01/_gid001188301_01_0040.php]: "In onze schilderkunst en in onze letterkunde veroordeel ik dan ook het impressionisme als noodlottig voor onze vaderlandsche school, als strijdig met onze overleveringen en met onzen aard."
  
Voor 'impressionistisch' 1884 als oudste attestatie gevonden:
+
'Impressionist' is al direct in 1874 in het Nederlands geattesteerd:
* Letterkundige kroniek. In: ''De Gids'' (1884) [http://dbnl.org/tekst/_gid001188401_01/_gid001188401_01_0010.php]: "Hun [d.i. de Japanneezen] kunst is - als men wil - impressionistische kunst, in zooverre het hun om den indruk in de eerste plaats te doen is."
+
* Henry Havard: De Nederlandsche kunstenaars op de tentoonstelling te Parijs in 1874. In: ''Nederland'' 1874:3 [http://resources4.kb.nl/resources411/dts/40/734003/pdf/dts_734003.pdf]: "De heer Artan is wat men een <tt>impressionist</tt> zou kunnen noemen."
 +
* ''De banier'' 3:1 (1877) [http://resources4.kb.nl/resources411/dts/00/39001/pdf/dts_39001.pdf]: "Hier is ''du Chatel'' ontegenzeggelijk een volbloed en uiterst gezond impressionist, zooals tegenwoordig in Frankrijk een secte der zoogenaamde "réalisten" wordt genoemd"
  
Voor 'impressionist' 1886:
+
Voor 'impressionistisch' is 1880 als oudste attestatie gevonden:
* Levensbericht van Johannes Kneppelhout in ''Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde'' 1886 [http://dbnl.org/tekst/_jaa002188601_01/_jaa002188601_01_0023.php]: "...hij was er de man voor geweest om zoowel den impressionisten als hunnen tegenstanders de waarheid te zeggen en te doen inzien."
+
* Paul Perret: Het naturalisme van Emile Zola. In: ''Wetenschappelijk bladen'' (1880) [http://resources4.kb.nl/resources411/dts/83/1083001/pdf/dts_1083001.pdf]: "Ieder, die slechts eenigszins bekend is met de letterkundige geschiedenis van zijn tijd, weet welken invloed een schilder van de ''impressionistische school'' en een woelig banneling, wier namen wij niet behoeven te noemen, op den heer Zola uitoefenden"
 +
 
 +
-- AE

Huidige versie van 2 mrt 2013 om 11:09

Attestatie uit 1883:

  • Max Rooses: De jongste richting in de Zuid-Nederlandsche letterkunde. In: De Gids (1883) [1]: "In onze schilderkunst en in onze letterkunde veroordeel ik dan ook het impressionisme als noodlottig voor onze vaderlandsche school, als strijdig met onze overleveringen en met onzen aard."

'Impressionist' is al direct in 1874 in het Nederlands geattesteerd:

  • Henry Havard: De Nederlandsche kunstenaars op de tentoonstelling te Parijs in 1874. In: Nederland 1874:3 [2]: "De heer Artan is wat men een impressionist zou kunnen noemen."
  • De banier 3:1 (1877) [3]: "Hier is du Chatel ontegenzeggelijk een volbloed en uiterst gezond impressionist, zooals tegenwoordig in Frankrijk een secte der zoogenaamde "réalisten" wordt genoemd"

Voor 'impressionistisch' is 1880 als oudste attestatie gevonden:

  • Paul Perret: Het naturalisme van Emile Zola. In: Wetenschappelijk bladen (1880) [4]: "Ieder, die slechts eenigszins bekend is met de letterkundige geschiedenis van zijn tijd, weet welken invloed een schilder van de impressionistische school en een woelig banneling, wier namen wij niet behoeven te noemen, op den heer Zola uitoefenden"

-- AE